Saturday, July 25, 2009

Социалист нийгмийн “солгой” дуучин


Өчигдөр гэрийн маань нет тасарсны “буянаар” ОРТ сувгаар В.Высоцкийн дурсгалд зориулсан нэвтрүүлэг үзлээ. В.Высоцкий 1938 оны нэгдүгээр сарын 25-нд төрж 1980 оны долдугаар сарын 25-нд нас барсан юм байна. Тэрээр дөнгөж 42 насалсан хэдий ч Оросын ард түмний сэтгэл зүрхэнд үүрд мөнхрөн үлдсэн болохыг ТВ-ээр харлаа.

Түүний тухай надад анх ах маань хэлж өгсөнсөн. “Высоцкий гэж хэн юм бэ? Юугаараа тийм их алдартай хүн бэ?” гэсэн миний асуултад ах маань Социалист нийгмийн “солгой” дуучин гэсэн ганцхан өгүүлбэр хэлж билээ.

Хрущевын дулаарлын үе, Брежневийн зогсонги үе дэх Оросын ард түмний сэтгэлгээний дууч болж, социалист нийгмийн нийтийн дуунд "солгой" хоолойгоор гоцлон дуулж байсан яруу найрагч, жүжигчин, дуучин В.Высоцкийн тухай үүнээс илүү яаж тодорхойлох билээ.

Түүний дууг зөвхөн ЗХУ-д төдийгүй/одоогийн Орос оронд/ дэлхийн бусад олон оронд сонсдог ажээ. Тэр ч байтугай дэлхийн татах хүчнээс давж гаран сансар огторгуйн уудамд ч цууриатаж байсан гэнэ.

...Нөхөр чинь хэрвээ гэнэт
Нөхөр дайсан нь мэдэгдэхээ больчихвол
Сайн муугийн аль нь ч бүү мэд
Саарал өнгөтэй болчихвол
Тэглээ гээд ганцааранг нь бүү орхи
Түүнийгээ чи уул руу аваад авир
Нэгэн олсоор холбогдсон хойноо
Найз чинь тэнд хэн гэдгээ харуулна хэмээсэн дууг нь сансрын нисгэгч В.Коваленко, А.Иванченков хоёр сансрын хөлгөөс дамжуулан орчлонгийн уудамд цууриатуулж байсан тухай Оросын нэрт яруу найрагч Р.Рождественский дурссан нь бий.

Сонирхуулахад, А.Вампиловын нэрэмжит Эрхүү хотын Залуучуудын театрын ерөнхий зураач нь манай драмын театрын найруулагч Н.Болдод зориулан В.Высоцкийн хөргийг зурж бэлэглэсэн ажээ. Болд найруулагч манай нэг яруу найрагч Владимир Высоцкийн дууны шүлгийн түүвэр орчуулж байгааг сонсоод өнөө зургаа бэлэг болгон барьсан гэдэг. В.Высоцкийг шүтдэг, хүндэлдэг олон хүний сэтгэлийн илч шингэсэн тэр зураг нь одоо яруу найрагч Ж.Нэргүйн гэрийн хананд өлгөөтэй буй. Учир нь тэрээр В.Высоцкийн шүлгүүдийг орчуулан “Бухимдал” нэртэй ном 2005 онд хэвлүүлсэн хүн билээ. Түүний орчуулснаар “Би дургүй” хэмээх шүлгийн нь энэ удаа блогтоо “заллаа”.

Владимир Высоцкий

Би дургvй


Ёс юм шиг эцэслэлд би дургvй.
Ёрын амьдралаас хэзээ ч би залхахгvй.
Дуу шуу байхгvй л байх юм бол
Дєрвєн улирлын алинд нь ч би дургvй.

Увайгvй аашинд угаасаа би дургvй.
Улайран гайхах бvр ч дургvй.
Мєрєн дээгvvр минь єнгийж байгаад
Миний захиаг уншихад маш дургvй.

Хагас хугас юманд би дургvй.
Хайран яриаг таслахад минь дургvй.
Ар нуруунаас буудахад би дургvй.
Адилхан бас дургvй ээ, урдаас тулгаж буудахад.

Таавар болгож хов жив ярихыг vзэн яддаг.
Тээнэгэлзэл хийгээд хоёр vзvvртэй зvvг ч мєн адил.
Vс сєргvvлэн илэхэд би дургvй.
Vзvvртэй тємрєєр шил чахруулахад дургvй.

Цатгалан бардамналд би дургvй.
Цагаасаа ємнє татаж авах нь дээр.
“Нэр сvр”-ээ мартах нь гомдолтой.
Нэр хvндээрээ нvд хуурах нь ч гомдолтой.

Хугарсан жигvvр харах ч би дургvй.
Худлаагаасаа єрєвдєхгvй, тэгж л байг, хамаагvй.
Хvчирхийлэл хийгээд албадлагад бvр дургvй.
Харин цовдлогдсон Христийг л дэндvv єрєвдмєєр єє.

Єєрийгєє хулчгар зан гаргахад би дургvй.
Єрєєлийг буруугvй байхад зодохыг тэсэж чадахгvй.
Сэтгэл рvv минь єнгийхєд бvр дургvй.
Сэтгэл рvv минь нулмихад хамгийн их дургvй.

Дэвжээ хийгээд тайзанд би дургvй.
Тэнд чинь сая саяыг ганцхан рублиэр єгчихдєг юм.
Урд минь элдэв єєрчлєлт хvлээж л байг, хамаагvй.
Угаасаа тиймэрхvv юманд огтоос би дургvй.







Жич: В.Высоцкийн тоглосон "Место встречи изменить нельзя" киног Цэгмээгийн дараах блогоос үзэж болно шүү! http://oroskino.blogspot.com/

2 comments:

Ганаа_бж said...

Влад Высоцкийн нэрээр нэгэн одыг нэрлэсэн гэж уншиж байсан юм байна.

Дуу шүлгүүд нь их хурц үгтэй шүү.

ganga said...

Davhar oygt utgatai duugaar haalttai niigmee shuumjildeg baisan yum bolov uu? Oyutan baihad 'het ondor avbal unahad ovdono' biluu byatsrana biluu gesen ugtei duund ni ikh durtai bailaa.